In de geweldig fijne Facebook-boekenclub van John van Hal voor liefhebbers van SF en Fantasyboeken vertelde iemand daarnet dat hij het liefst organisch schrijft zonder van tevoren te plotten. Maar daardoor maak je in je eerste versie fouten: opeens is een vrouw elf maanden zwanger (vertelt hij) of kloppen de afstanden die personages afleggen niet met de tijd.
Als organische schrijver heb ik zelf ook dergelijke fouten gemaakt. Zo haalde ik in Leegland Meppel en Hoogeveen door elkaar waardoor mijn personages onmogelijk in de nieuwe Zuiderzee terecht konden komen (mijn uitgever vroeg heel vals of ik een hoog cijfer had op aardrijkskunde op school, haha). Andere missers zijn mensen die opeens een andere naam hebben, opeens niet meer van appels houden of juist wel, ga maar door. Zo’n eerste organische versie is als een kolkende rivier die zich niets aantrekt van boten, bruggen en dijken. Gaan met die banaan. Alhoewel? Hoe doe ik dat zelf drie boeken later?
Detective in space
In 2020, toen ik Leegland af had, schreef ik al eens een blog over organisch schrijven. Wat ik toen over dit onderwerp schreef, klopt nog steeds en daarom heb ik dat blog ook op deze nieuwe website gezet. Wil je meer weten over plotten en pantsen, lees het dan vooral even! Zes jaar later ben ik nog steeds dol op organisch schrijven, maar niet meer zoals toen. Zeker niet nu ik bezig ben met een detective-verhaal. Dan kom je niet onder het plotten uit. Je wilt natuurlijk dat je lezer met je meepuzzelt en dat alle aanwijzingen je uiteindelijk naar de dader leiden. En aangezien dit verhaal zich op de maan afspeelt (waarom ook niet?) moet ik ook rekening houden met de omstandigheden die daar gelden. Ik bedoel, ik kan niet zomaar iemand op blote voeten buiten de maankoepel zetten zonder gevolgen… Dus ik doe nu een combinatie: ik ben begonnen als een kolkende rivier die ik geleidelijk indam, zodat er een enigszins kloppend verhaal uitrolt.
Eureka-moment
En toch en toch. Gisteren introduceerde ik een nieuw personage, iemand die ik nodig heb om mijn detective van belangrijke aanwijzingen te voorzien en opeens deed hij iets wat ik absoluut niet zag aankomen. Iets wat mijn hele plan omgooit. Meer wil ik er niet over zeggen, want dan geef ik te veel weg, maar dat is dan weer zo’n eureka-moment waar ik als organische schrijver heel blij van word! Zo zie je maar: zelfs als je begint met plotten gaat een verhaal soms met je aan de haal. En is dat erg? Zeker niet, als je na verloop van tijd de teugels weer stevig in handen kunt nemen en het geheel tot een goed einde weet te brengen.
Meer lezen over organisch dan wel plottend schrijven? Lees mijn blog Schrijven als Domino Day. En neem een kijkje op de substack van fantasy-auteur Kim ten Tusscher die uit de doeken doet hoe zij omgaat met de chaos van haar eerste versie. Met een gouden tip over een prachtige research-kist die ik nu ook wil hebben
